Hoog cholesterol (hypercholesterolemie)

Wat is hypercholesterolemie?

Hypercholesterolemie is een ander woord voor een ‘verhoogd cholesterolgehalte’. Cholesterol is een vetachtige stof die je lichaam nodig heeft als bouwsteen om cellen, hormonen en gal te produceren. Cholesterol wordt gemaakt in de lever en je krijgt cholesterol ook met je voeding binnen. Cholesterol is dus een nuttige stof, maar te veel ervan is niet gezond.


Vetstoffen in je bloed

  • LDL (het ‘slechte’ cholesterol): vervoerd cholesterol van de lever naar de rest van je lichaam. Het LDL cholesterol hersteld o.a. beschadigingen aan weefsels. Maar het teveel in je bloed, blijft plakken aan je vaatwanden. Die slibben hierdoor langzaam dicht waardoor het bloed er moeilijker doorheen stroomt.
  • HDL (het ‘goede’ cholesterol): vervoert het 'slechte' cholesterol uit je bloed naar de lever, waar het wordt afgebroken. Hierdoor beschermt het 'goede' cholesterol je lichaam tegen hart- en vaatziekten. 
  • Triglyceriden: ook een vetstof in je bloed (die energie levert en cholesterol in het bloed vervoert). Een teveel aan triglyceriden wordt opgestapeld in de weefsels en daardoor neemt de kans op aderverkalking toe. Je triglyceridengehalte kan te hoog worden door te veel alcohol en een voeding die hoog is aan suikers en vetten.

Bloedwaarden bij hypercholesterolemie

Houd je cholesterol onder deze waarden, dan zit je goed👇
·       totaal cholesterol < 5,0;
·       LDL ≤ 2,5;
·       HDL m/v respectievelijk >1,0/ > 1,2;
·       ratio totaal cholesterol/HDL < 5,0;
·       triglyceriden/VLDL ≤ 2,0.

Wanneer heb je een grotere kans om hypercholesterolemie te krijgen?

Het risico op hypercholesterol is verhoogd bij gebruik van bepaalde medicijnen zoals diuretica, corticosteroïden en antiaritmica. In sommige familie komt hypercholesterolemie voor, je spreekt dan van ‘familiaire hypercholesterolemie’. Als je overgewicht hebt, vetrijk eet (en dan met name veel dierlijk vet), diabetes of een traag werkende schildklier heb is de kans op een te hoog cholesterol ook groter. 


Welke klachten heb je bij hypercholesterolemie?

Van een verhoogd cholesterol merk je meestal niks. Bij familiaire hypercholesterolem komen wel peesxanthomen (vetophopingen) aan de hand, achillespees, op de oogleden en rond de iris voor, die pijnklachten kunnen geven. 


Wat zijn de gevolgen bij hypercholesterolemie?

Hypercholesterolemie kan uiteindelijk leiden tot hart- en vaatziekte waardoor er kans is op het krijgen van hartfalen, beroerte of een tia. Maar, door gezond te leven en je gewicht op pijl te houden, kan je voorkomen dat je cholesterol te hoog wordt en als het toch te hoog geworden is, zorgen dat het verlaagd.
 

Voeding- en leefstijladviezen bij hypercholesterolemie

  • Val af als je gewicht te hoog is.
  • Beweeg elke dag minimaal een half uur. Naar de sportschool mag maar hoeft niet, wandelen en fietsen zijn ook ideale vormen van beweging.
  • Stop met roken. Hypercholesterolemie vergroot de kans op hart- en vaatziekten. Door te roken vergroot je het risico nog eens extra. 
  • Stress less en ontspan zoveel je kunt.
  • Eet elke dag 2 stuks fruit, 250 gram groente.
  • Kies volkoren!
  • Kies vaker voor plantaardig, neem bijvoorbeeld seitan, soja of tempe in plaats van vlees: maak eens tempeh-rijstsalade of een budhabowl met gemarineerde tofu bijvoorbeeld.
  • Eet wekelijks minimaal 1 keer peulvruchten, bijvoorbeeld deze lekkere linzenchili of deze pittige bonensoep.
  • Kies voor onverzadigde vetten: vis, olie, avocado, noten.
  • Neem elke dag 250 gram groente. 
  • Vervang gekookte of ongefilterde koffie door gefilterde koffie.
  • Eet elke dag een handje ongezouten en ongebrande noten, die bevatten gezonde vetten.
  • Neem het liefste geen tot maximaal 1 glas alcohol per dag, alcohol verhoogt je cholesterol-/ triglyceridengehalte.
  • Beperk inname van producten die cholesterol verhogen zoals: orgaanvlees (zoals lever , hart en nieren), schaal- en schelpdieren (zoals mosselen, gamba’s en garnalen), eigeel, gefrituurde producten, koffiepoeder, bewerkte producten (zoals koekjes, taart, chips, snoep, kant- en klaar maaltijden, frisdrank en hamburgers)

Hoe helpt de diëtist bij hypercholesterolemie?

Je diëtist kan je alles vertellen over de relatie tussen hypercholesterol en de relatie tot je leefstijl. Aan een te hoog cholesterol- en/ of triglyceriden gehalte is met aanpassingen in je voeding/ leefstijl veel te doen. Het traject begint met een uitgebreide intake waarin de diëtist je klachten, eetpatroon, leefstijl, persoonlijke wensen en behoeften analyseert. Op basis hiervan stelt zij (of hij) samen met jou een persoonlijk leefstijlplan op waarmee je op een haalbare manier in stappen, je leefstijl en eetpatroom veranderd.
Cookies Contact en afspraak