Eetstoornissen

Wat zijn eetstoornissen? 

Het belangrijkste kenmerk van een eetstoornis is: het hebben van onrealistische gedachten over eten. Het hebben van een eetstoornis is geen keuze, of voorbijgaande hype; het is een psychische ziekte. Door een eetstoornis is je gewicht en dat wat je eet een obsessie geworden en zijn eetbuien, lijnen en/of compenseergedrag een verslaving geworden. De meeste mensen met een eetstoornis hebben een verstoord lichaamsbeeld en intense angst om aan te komen. Eetstoornissen zijn vaak onder te brengen in; Anorexia Nervosa (AN), Boulimia Nervosa (BN) en eetbuistoornis/ Binge Eating Disorder (BED). Eetstoornissen kunnen echter ook in vele andere vormen voorkomen.


Anorexia Nervosa (AN)

'Ik verlang ernaar steeds slanker te worden, waardoor ik steeds minder mag eten van mezelf en meer moet compenseren door te braken, te laxeren of heel veel te sporten. De controle over mijn lichaam geeft me een gevoel van macht en trots. Mijn gewicht is eigenlijk nooit goed genoeg. Ik ben de hele dag door bezig met; wat weeg ik en wat kan ik wel en niet eten. Anderen zeggen dat ik te dun ben en dat ik mijn lichaam veel dikker zie dan het in werkelijkheid is, maar ik geloof hen niet. Verantwoordelijkheden liggen me zwaar, ik maak me eigenijk het liefst zo klein mogelijk, steeds vaker zeg ik sociale dingen af. Mijn familie en vrienden maken zich zorgen om me, maar zij begrijpen er toch niks van.'


Boulimia Nervosa (BN)

'Ik ben onzeker over mijn gewicht. Ik ben ook best perfectionistisch eigenlijk, als dingen misgaan voelt het al snel als falen. Ik heb regelmatig eetbuien om bepaalde gevoelens niet te hoeven voelen en kan dan in korte tijd heel veel eten, heb dan het gevoel dat ik geen controle meer heb over wat ik in mijn mond stop en kan op dat moment eigenlijk niet stoppen. Daarna denk ik shit, wat heb ik gedaan.. Het kan niet anders dat ik hierdoor heel veel aankom. Het moet dan zo snel mogelijk uit mijn lichaam. Ik ga dan naar het toilet om te braken, of ik gebruik laxeerpillen of ga heel veel bewegen. Ik schaam me voor mijn eetgedrag en hoop echt dat niemand weet wat ik doe. Aan mijn gewicht zien ze gelukkig niet direct dat ik een eetstoornis heb.. Maarja, ben wel te dik.'


Eetbuistoornis of Binge Eating Disorder (BED)

''In de afgelopen 6 maanden heb ik minimaal 2 keer per week een eetbui gehad. Vaak ben ik dan alleen of doe ik het stiekem. Ik voel me dan als verdoofd en kan dan echt hele grote hoeveelheden in een korte tijd eten. Ik denk dat ik bezig ben om gewoon even niet te hoeven voelen, even afgesloten te zijn van de wereld. Daarna voel ik me schuldig en schaam ik me dood voor mezelf. Dan denk ik.. Slappeling, zo lukt het je toch nooit om af te vallen. Het lukt me ook echt niet, ik wordt steeds dikker. Ik heb wel eens geprobeerd om te spugen na een eetbui, maar dat vind ik echt vies en lukt niet.''


Wie hebben een verhoogd risico op een eetstoornis?

Anorexia en boulimia komen veel vaker voor bij vrouwen dan bij mannen. Met name bij meisjes en jonge vrouwen tussen de 15 en 30 jaar. Maar, kinderen en (jonge) mannen ontwikkelen ook steeds vaker deze eetstoornissen. De eetbuistoornis komt ongeveer even vaak voor bij mannen en vrouwen, vooral in de leeftijdscategorie 18 tot 65 jaar. Een eetstoornis ontstaat meestal door een combinatie van verschillende factoren, namelijk:
  • lage zelfwaardering
  • negatieve lichaamsbeleving/verstoord lichaamsbeeld
  • overgewicht of ondergewicht in de voorgeschiedenis
  • lijngedrag
  • depressie in de voorgeschiedenis
  • gezinscultuur met overmatige aandacht voor voedsel, gewicht en uiterlijk
  • gezinsleden met een eetstoornis of overgewicht, depressie, verslavingen en dwangmatige (persoonlijkheids)stoornissen 
  • persoonlijkheidstrekken als overmatig inschikkelijk en bezorgd over anderen zijn, introvert, (sociaal) faalangstig, perfectionistisch, prestatiegericht, impulsief en obsessieve persoonlijkheidstrekken
  • negatieve ervaringen in de jeugd zoals pesten, mishandeling, verwaarlozing en seksueel misbruik

Lichamelijke en psychische gevolgen van een eetstoornis

De gevolgen van een eetstoornis kunnen ernstig zijn. Vaak ontstaan lichamelijke klachten, bijvoorbeeld botontkalking, beschadigde organen, duizeligheid, menstruatieproblemen, lage lichaamstemperatuur, slecht gebit, haaruitval, hartritmestoornissen, maag- en darmproblemen, lage of juist hoge bloeddruk, longklachten en pijnlijke gewrichten. Daarnaast ontstaan vaak gevoelens van schuld, schaamte, depressiviteit en eenzaamheid. Deze klachten kunnen beperkingen in iemands leven veroorzaken, zowel op sociaal gebied als op het werk.  
 

Wat is er aan te doen aan een eetstoornis? 

Er is veel te doen aan een eetstoornis. Hoe sneller iemand hulp zoekt en passende therapie krijgt, hoe groter de kans is dat je van je eetstoornis afkomt. Je kunt het beste naar de huisarts gaan en een verwijsbrief vragen voor een dietist én de psycholoog. Merk je dat je wel erg bezig bent ben voeding/ dieten/ gewicht? Trek snel aan de bel!
 

Hoe kan de dietist helpen bij een eetstoornis? 

Als je een eetstoornis hebt staat je eetpatroon mijlenver af van een gezonde voeding en ook de gedachten over eten zijn verstoord. Bij elke hap die je neemt kun je overvallen worden door twijfel en schuldgevoel. De dietist leert je weer wat normaal eten is. Ook bespreekt ze met jou je (onrealistische) gedachten over voeding/ gewicht. In haalbare en realistische stappen werk je aan een normaal eetpatroon en gezonde gedachten over het eten.  De dietist kan samen met jou zorgen voor een gezond eetpatroon én oefenen om weer op een normale manier met eten om te gaan. Omdat een eetstoornis vaak achterliggen emotionele oorzaken heeft, adviseert de dietist je ook om je aan te melden bij een gespecialiseerde psycholoog met wie zij samenwerkt.
 

Gespecialiseerde dietisten

Bij DieetPlaneet zijn dietisten Vivian Meijer, Naomi Hoekstra en Roosmarijn van der Stelt gespecialiseerd in eetstoornissen.


Blogs over eetstoornissen

Contact en afspraak